ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΑΜΒΡΑΖΗΣ

(1929 – 2012)

Στις 28 Δεκεμβρίου 2012 έφυγε από κοντά μας ένας μεγάλος άνθρωπος και ένας μεγάλος επιστήμονας, ο καθηγητής Νικόλαος Αμβράζης. Η αναγγελία του απρόσμενου θανάτου του βύθισε σε θλίψη την παγκόσμια επιστημονική κοινότητα, η οποία έχασε έναν πρωτοπόρο ερευνητή στους τομείς της Αντισεισμικής Μηχανικής, της Γεωτεχνικής Μηχανικής και της Τεχνικής Σεισμολογίας που ο Ν. Αμβράζης υπηρέτησε ακούραστα με θέρμη, ενθουσιασμό και αφοσίωση μέχρι τις τελευταίες ημέρες της ζωής του.

 

Ο Νικόλαος Αμβράζης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1929. Σπούδασε στη Σχολή Αγρονόμων και Τοπογράφων Μηχανικών του Ε. Μ. Πολυτεχνείου, απ’ όπου απεφοίτησε το 1952, και στη συνέχεια μετέβη στο Imperial College του Λονδίνου, όπου συνέχισε τις σπουδές του και αναγορεύτηκε διδάκτωρ το 1958.

Μετά τις σπουδές του παρέμεινε στο Imperial College ως συνεργάτης στο Τμήμα Εδαφομηχανικής μέχρι το 1961, όταν μετέβη στο Πανεπιστήμιο του Illinois για να διδάξει Τεχνική Σεισμολογία. Το 1962 εκλέχθηκε Καθηγητής Υδροδυναμικής στο Ε.Μ.Π. και επέστρεψε στην Ελλάδα. Μη μπορώντας όμως να συμβιβαστεί με την "ελληνική πραγματικότητα" που συνάντησε στο Ε.Μ.Π., παραιτήθηκε το 1963 και επέστρεψε στο Imperial College, όπου το 1968 εκλέχθηκε Reader και το 1974 Καθηγητής Τεχνικής Σεισμολογίας. Στο Imperial College παρέμεινε και μετά τη συνταξιοδότησή του το 1994, ως ομότιμος καθηγητής και Senior Research Fellow, θέση που διατηρούσε έως το θάνατό του.

Η τεράστια συμβολή του Καθ. Αμβράζη στην έρευνα απεικονίζεται στα περίπου 315 άρθρα του σε περιοδικά και συνέδρια, σε 6 βιβλία και στις πολυάριθμες διαλέξεις που έχει δώσει σε όλο τον κόσμο. Υπήρξε όμως και ένας ενεργός μηχανικός έχοντας διατελέσει σύμβουλος είκοσι περίπου μεγάλων τεχνικών έργων (κυρίως φραγμάτων) στην Ευρώπη, την Ασία και την Αφρική, και μέλος πολλών Τεχνικών Επιτροπών. Επιπρόσθετα ηγήθηκε πολλών αποστολών της UNESCO σε περιοχές που είχαν πληγεί από ισχυρούς σεισμούς.

Ειδικότερα για τον ελληνικό χώρο, πολύ σημαντικές είναι οι μελέτες του καθ. Αμβράζη για τη σεισμικότητα της γενικότερης περιοχής της Μεσογείου, στις οποίες χρησιμοποίησε ακόμη και τα Οθωμανικά αρχεία της Κωνσταντινούπολης, και οι οποίες οδήγησαν στο τελευταίο του βιβλίο: Earthquakes in the eastern Mediterranean and the Middle East: a multidisciplinary study of 2000 years of seismicity (Cambridge Univ. Press, 2009). Το τελευταίο διάστημα είχε δώσει έμφαση στη μελέτη της σεισμικής συμπεριφοράς των αρχαίων μνημείων και στη διασύνδεση της σημερινής κατάστασης των μνημείων, που θεωρούσε ως "φυσικά σεισμοσκόπια", με τη μακροχρόνια σεισμικότητα της περιοχής που βρίσκονται.

Ο καθηγητής Αμβράζης κατείχε πολλές τιμητικές διακρίσεις και τίτλους, όπως: μέλος της Βασιλικής Ακαδημίας Μηχανικών του Ηνωμένου Βασιλείου, μέλος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας, μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, επίτιμος διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Αθηνών και πολλές άλλες. Διετέλεσε επίσης επί πολλά έτη πρόεδρος της European Association of Earthquake Engineering, στη δημιουργία της οποίας είχε συμβάλει προσωπικά, και εκδότης έξι επιστημονικών περιοδικών. Η διεθνής αναγνώριση του Καθ. Αμβράζη ως ενός από τους επιφανέστερους επιστήμονες της Αντισεισμικής Μηχανικής επισφραγίστηκε με την εκλογή του ως Legend in Earthquake Engineering που έγινε στη διάρκεια του 14ου Παγκόσμιου Συνεδρίου Αντισεισμικής Μηχανικής το 2008 στο Πεκίνο.

Ο καθηγητής Αμβράζης έφυγε στα 83 του χρόνια, αφήνοντας πίσω του ένα δυσαναπλήρωτο κενό, αφού είχε ακόμη πολλά να προσφέρει στη γνώση μας για τους σεισμούς. Μέχρι τις τελευταίες ημέρες της ζωής του εργαζόταν πάνω στο επόμενο άρθρο που ετοίμαζε. Η μνήμη του θα παραμείνει ζωντανή σε όλη την επιστημονική κοινότητα μέσα από τα βιβλία και τις εργασίες του. Όμως, σε όλους εμάς που είχαμε τη χαρά και την τιμή να τον γνωρίσουμε προσωπικά και να συνεργαστούμε μαζί του, ο πόνος του άδικου και απρόσμενου χαμού του είναι δυσβάσταχτος. Θα μας λείψει το επιστημονικό του κύρος, η ευγένειά του, η καλωσύνη του και η καλοπροαίρετη κριτική του. Κυρίως όμως θα μας λείψει η οξυδέρκειά του, η ανατρεπτική σκέψη του και ο αμείωτος νεανικός ενθουσιασμός του.